Kasım 2026 İTO Meclis Toplantısı-Yılmaz Parlar

  Kasım 2026 İTO Meclis Toplantısı

ib Avdagiç’ten 2027 Ekonomisi İçin Dört Kritik Mesaj

Üretim, teknoloji, enerji güvenliği ve finansal güvenilirlik Türkiye’nin yeni dönem ekonomik yol haritasında öne çıkıyor

İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç, 2027 yılına girerken Türkiye ekonomisinin önceliklerini dört temel başlık altında topladı. Enflasyonla mücadelenin kararlılıkla sürdürülmesi, sanayide teknoloji ve verimlilik seviyesinin yükseltilmesi, enerjiye dışa bağımlılığın azaltılması ve finansal sistemin güvenilirliğinin güçlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Avdagiç, ekonomik istikrar sağlanırken üretim kapasitesinin zarar görmemesi gerektiğine dikkat çekti.

İTO'nun 22'nci dönem ilk Meclis toplantısında konuşan Avdagiç, Türkiye ekonomisinin mevcut görünümünü, reel sektörün karşılaştığı sorunları ve 2027 yılına ilişkin beklentileri değerlendirdi. İş dünyasının önündeki en önemli meselelerden birinin yüksek finansman maliyetleri olduğunu belirten Avdagiç, ekonomik politikaların üretim, yatırım ve ihracat ekseninde şekillendirilmesi gerektiği mesajını verdi.

Ekonomik istikrar sağlanırken üretim gücü korunmalı

Türkiye'nin dezenflasyon sürecini sürdürürken aynı zamanda üretim ve rekabet kapasitesini korumak zorunda olduğunu ifade eden Avdagiç, yüksek finansman maliyetleri, artan üretim giderleri ve enerji ithalatından kaynaklanan dış kırılganlıkların reel sektör üzerindeki baskısını gündeme taşıdı.

Avdagiç'e göre, enflasyonla mücadele yalnızca para politikasıyla sınırlı kalmamalı; kamu harcamalarında verimlilik, mali disiplin ve kaynakların doğru alanlara yönlendirilmesiyle desteklenmeli.

Kredilerin genel tüketim ve talep artışından ziyade ihracat, teknoloji, verimlilik ve yeşil dönüşüm yatırımlarına aktarılmasının önemine işaret eden Avdagiç, üretim ekonomisini güçlendirecek uzun vadeli bir yatırım ortamına ihtiyaç bulunduğunu belirtti.

Sanayide rekabetin anahtarı teknoloji ve verimlilik

Sanayi sektöründe yükselen maliyetlerin ve verimlilik açığının Türkiye'nin uluslararası rekabet gücünü zorladığını belirten Avdagiç, otomasyon, dijitalleşme ve Ar-Ge yatırımlarının hızlandırılması gerektiğini söyledi.

Nitelikli iş gücünün geliştirilmesi, yerli ara malı üretiminin artırılması ve ölçek ekonomisini destekleyen yatırımların teşvik edilmesi gerektiğini ifade eden Avdagiç, sanayinin dönüşümünün ertelenemeyecek bir ihtiyaç haline geldiğine dikkat çekti.

Finansmana erişim: Faiz indirimi tek başına yeterli değil

İş dünyasının en önemli gündem maddelerinden biri olan finansmana erişim konusuna özel bir parantez açan Avdagiç, Merkez Bankası'nın 22 Ekim'de politika faizini 100 baz puan indirerek yüzde 36 seviyesine çektiğini hatırlattı.

Ancak faiz oranlarındaki düşüşün işletmeler açısından otomatik olarak daha kolay kredi kullanımı anlamına gelmediğini belirten Avdagiç, kredi büyüme sınırları devam ettiği sürece faiz indirimlerinin reel sektöre yansımasının sınırlı kalacağını dile getirdi.

Özellikle KOBİ'lerin ve ihracatçı firmaların finansman ihtiyacına dikkat çeken Avdagiç, mevcut koşullarda ilk aşamada ihracatçı şirketler için kredi büyüme sınırlarının kaldırılmasının önemli bir adım olacağını ifade etti.

Avdagiç, sıkı finansal koşulların uzun süre devam etmesinin yatırım maliyetlerini yükselttiğini, işletme sermayesi ihtiyacını ağırlaştırdığını ve üretim kapasitesini zorladığını belirtti.

Enerji bağımlılığı Türkiye ekonomisinin kırılgan noktalarından biri

Enerji ithalatının ve dış finansman ihtiyacının Türkiye ekonomisini küresel gelişmelere karşı hassas hale getirdiğini kaydeden Avdagiç, enerji güvenliğinin ekonomik bağımsızlığın önemli unsurlarından biri olduğunu vurguladı.

Yenilenebilir enerji kaynaklarının geliştirilmesi, enerji depolama kapasitesinin artırılması ve elektrik şebekesi yatırımlarının hızlandırılması gerektiğini belirten Avdagiç, enerji verimliliği ve ihracat pazarlarının çeşitlendirilmesinin de dış ekonomik kırılganlıkları azaltacağını ifade etti.

Uzun vadeli doğrudan yatırımların Türkiye'ye çekilmesinin önemine de değinen Avdagiç, enerji ve üretim politikalarının birlikte ele alınması gerektiğini ortaya koydu.

Enflasyon ile döviz kuru arasındaki makas ihracatçıyı zorluyor

Avdagiç'in konuşmasında öne çıkan konulardan biri de enflasyon ile döviz kuru arasındaki fark oldu.

2026 yılının ilk 10 aylık döneminde tüketici fiyatlarının (TÜFE) yüzde 27,5, üretici fiyatlarının (Yİ-ÜFE) yüzde 25,4 yükseldiğini belirten Avdagiç, iki endeksin ortalama artışının yüzde 26,5'e ulaştığını açıkladı.

Aynı dönemde doların yüzde 16,1, Euro'nun yüzde 10,8 arttığını, döviz sepetindeki ortalama yükselişin ise yüzde 13,4 seviyesinde kaldığını ifade etti.

Bu tablonun üretim maliyetleri ile döviz gelirleri arasındaki dengeyi bozduğuna işaret eden Avdagiç, Türk lirası cinsinden maliyetlerin döviz kurundan daha hızlı yükselmesinin Türkiye'de üretilen ürünleri uluslararası pazarlarda daha pahalı hale getirdiğini belirtti.

Avdagiç, dış pazarlarda rekabet gücünün korunabilmesi için enflasyon ve döviz kuru arasındaki dengenin yeniden tesis edilmesi gerektiğini vurguladı.

Hizmet ihracatı 127,4 milyar dolara ulaştı

Türkiye'nin ihracat performansında hizmet sektörünün giderek daha önemli bir rol üstlendiğini belirten Avdagiç, hizmet ihracatının 2025 yılında 124,9 milyar dolara yükseldiğini, Ekim 2026 itibarıyla yıllıklandırılmış rakamın 127,4 milyar dolara ulaştığını bildirdi.

Bu gelişmenin Türkiye'nin ihracat gelirlerini artırmasında hizmet sektörünün güçlü katkısını ortaya koyduğunu belirten Avdagiç, ihracatın yalnızca mal ticareti üzerinden değil, hizmet sektörünün oluşturduğu katma değer üzerinden de değerlendirilmesi gerektiğine işaret etti.

Türkiye'nin jeopolitik konumu ekonomik fırsata dönüştürülmeli

Konuşmasının 2027 perspektifini ortaya koyan bölümünde Türkiye'nin jeopolitik konumunun önemli ekonomik avantajlar sunduğunu belirten Avdagiç, bu potansiyelin somut ekonomik kazanımlara dönüştürülmesinin üretim, teknoloji, enerji güvenliği, sermaye ve kurumsal kapasitenin güçlendirilmesine bağlı olduğunu ifade etti.

Avdagiç'e göre Türkiye'nin önündeki temel mesele, küresel ekonomik dönüşümün sunduğu fırsatları doğru yatırımlarla değerlendirmek ve makroekonomik istikrarı üretim gücünden ödün vermeden sağlamaktır.

İTO'dan 2027 için üretim ve yatırım odaklı ekonomi mesajı

12 Kasım 2026 tarihli İTO Meclis toplantısında verilen mesajlar, önümüzdeki dönemde iş dünyasının beklentilerinin yalnızca enflasyonun düşürülmesiyle sınırlı olmadığını gösterdi.

Üretim maliyetlerinin dengelenmesi, finansmana erişimin kolaylaştırılması, sanayinin teknolojik dönüşümü, enerji bağımlılığının azaltılması ve ihracat rekabetinin korunması, 2027 ekonomisinin belirleyici başlıkları olarak öne çıktı.

Şekib Avdagiç'in değerlendirmeleri, ekonomik istikrarın kalıcı hale gelmesi için dezenflasyon politikaları ile üretim, yatırım ve ihracat hedeflerinin birlikte yürütülmesi gerektiğine işaret etti.

 yilmazparlar@yahoo.com

November 2026 ITO Assembly Meetıng

Istanbul Chamber of Commerce President Şekib Avdagiç Outlines Four Key Priorities for Türkiye’s 2027 Economy

Production, technology, energy security and financial stability emerge as the pillars of the country’s economic roadmap

Istanbul Chamber of Commerce (ITO) President Şekib Avdagiç has identified four major priorities for Türkiye’s economy as the country approaches 2027: maintaining a determined fight against inflation, improving industrial technology and productivity, reducing energy dependence, and strengthening confidence in the financial system.

Speaking at the first Assembly meeting of ITO’s 22nd term, Avdagiç assessed the challenges facing the Turkish economy and outlined the business community’s expectations for the coming year. He stressed that macroeconomic stability must be achieved without undermining the country's production capacity, while global economic transformation should be turned into new investment opportunities.

Economic stability must go hand in hand with production capacity

Avdagiç noted that Türkiye faces the challenge of maintaining its disinflation process while dealing with high financing costs, rising production expenses, weakening competitiveness and external vulnerabilities stemming from energy imports.

He emphasized that the fight against inflation should not rely solely on monetary policy. Greater efficiency in public spending, fiscal discipline and the effective allocation of financial resources are also essential.

According to Avdagiç, credit facilities should increasingly support exports, technological development, productivity improvements and green transformation investments rather than simply stimulating general demand.

Technology and productivity are essential for industrial competitiveness

Highlighting the growing cost pressures and productivity gap in the industrial sector, Avdagiç warned that these challenges are gradually weakening Türkiye’s international competitiveness.

He underlined the need to accelerate automation, digitalization and research and development investments.

Strengthening the qualified workforce, increasing domestic intermediate goods production and creating a long-term investment environment that supports economies of scale were also identified as important elements of industrial transformation.

Access to finance: Interest rate cuts alone are not enough

Addressing one of the business community’s most pressing concerns, Avdagiç stressed that lower interest rates do not automatically translate into easier access to financing.

Referring to the Central Bank of the Republic of Türkiye’s October 22 decision to cut its policy rate by 100 basis points to 36 percent, he said that the impact of interest rate reductions would remain limited as long as restrictions on credit growth continued.

Avdagiç called for improved access to financing, particularly for SMEs and exporting companies. He suggested that, as an initial step, credit growth restrictions should be lifted for exporting companies.

He also warned that prolonged tight financial conditions increase investment costs, raise working capital requirements and put additional pressure on production capacity.

Energy dependence remains a major economic vulnerability

Avdagiç pointed out that energy imports and external financing requirements leave the Turkish economy vulnerable to global economic and geopolitical shocks.

He called for faster investment in renewable energy, energy storage systems and electricity grid infrastructure.

Improving energy efficiency, diversifying export markets and attracting long-term foreign direct investment were also highlighted as important measures to reduce external vulnerabilities.

The widening gap between inflation and exchange rates puts exporters under pressure

Another key issue raised by Avdagiç was the growing divergence between domestic inflation and exchange rate movements.

He stated that during the first ten months of 2026, the Consumer Price Index (CPI) increased by 27.5 percent, while the Domestic Producer Price Index (D-PPI) rose by 25.4 percent. The average increase in the two indices reached 26.5 percent.

During the same period, the US dollar appreciated by only 16.1 percent and the euro by 10.8 percent, while the average increase in the currency basket remained at 13.4 percent.

Avdagiç warned that production costs denominated in Turkish lira were rising considerably faster than exchange rates, making Turkish products increasingly expensive in international markets.

He emphasized that restoring a healthier balance between inflation and exchange rate movements was essential to preserving Türkiye’s export competitiveness.

Services exports reach an annualized 127.4 billion dollars

Drawing attention to the growing contribution of services to Türkiye’s export performance, Avdagiç stated that services exports reached 124.9 billion dollars in 2025.

As of October 2026, the annualized figure had climbed to 127.4 billion dollars.

He noted that services exports were making an increasingly significant contribution to the country's overall export momentum, underlining the importance of evaluating Türkiye’s export potential beyond merchandise trade.

Türkiye must turn its geopolitical position into economic strength

In outlining his vision for 2027, Avdagiç emphasized that Türkiye possesses significant opportunities, particularly thanks to its strategic geopolitical position.

However, he stressed that these advantages can only be transformed into tangible economic gains through stronger production capabilities, technological development, energy security, access to capital and institutional capacity.

According to Avdagiç, Türkiye’s central challenge is to achieve lasting macroeconomic stability while preserving its productive strength and converting opportunities arising from global transformation into sustainable investments.

ITO's message for 2027: A production- and investment-oriented economy

The messages delivered at ITO’s Assembly meeting on November 12, 2026, highlighted that the business community’s expectations extend beyond simply reducing inflation.

Balancing production costs, improving access to finance, accelerating industrial transformation, reducing energy dependence and protecting export competitiveness are emerging as key priorities for Türkiye’s economy in 2027.

Avdagiç’s assessment underlined the importance of pursuing disinflation policies alongside measures that strengthen production, investment and exports, ensuring that economic stability translates into sustainable growth.

yilmazparlar@yahoo.com

Ümit Özdağ, Dalında Çürüyen Servet, Markette 60 TL-Yılmaz Parlar

  Ümit Özdağ,  Dalında Çürüyen Servet, Markette 60 TL

Ümit Özdağ Kanayan Tarım Yarasına Dokundu, Türkiye’nin Dinmeyen Yarasına Neşter Vurdu… Üretici Çaresiz, Tüketici Mağdur.

Çiftçi Ürünü Toplayamıyor, Tüketici Pahalıya Alıyor: Narenciye Krizi Tarım Ekonomisini Gündeme Taşıdı

Adana’dan aktarılan 1.000 dönümlük limon ve mandalina bahçesi örneği, üreticinin yaşadığı fiyat ve maliyet sorununu gözler önüne serdi.

Ümit Özdağ’ın gündeme taşıdığı iddia, tarladan market rafına uzanan fiyat zincirinin yeniden sorgulanmasına neden oldu.

Türkiye’de tarım ekonomisinin en çarpıcı sorunlarından biri yeniden gündemde: Üretici yetiştirdiği ürünü satmakta zorlanırken tüketici aynı ürünü market raflarında yüksek fiyatlarla satın almak zorunda kalıyor. Bir tarafta hasat maliyetini karşılayamadığı için ürününü dalında bırakmayı düşünen çiftçi, diğer tarafta temel gıda ürünlerine bütçesinden daha fazla pay ayıran vatandaş bulunuyor.

Zafer Partisi Genel Başkanı Prof. Dr. Ümit Özdağ, 5 Kasım 2026 tarihli Türk Milleti Basın Toplantısı’nda Adana’dan kendisine iletilen bir örneği paylaşarak narenciye üreticilerinin yaşadığı ekonomik sıkıntıya dikkat çekti.

Özdağ’ın aktardığına göre, yaklaşık 1.000 dönüm limon ve mandalina bahçesi bulunan bir üretici, ürünlerini toplatıp satmanın zararını artıracağını belirterek bahçesinin konumunu paylaşmış ve ürünlerin ağaçlara zarar verilmeden toplanıp alınabileceğini ifade etmişti.

Üreticinin anlatımına göre, bahçedeki ürünün toplanıp satılması yerine bedelsiz dağıtılması bile daha az maliyetli bir seçenek hâline gelmişti. Özdağ, üreticinin kendi ifadesiyle, ürünü toplatıp satması durumunda yaklaşık 10 milyon lira zarar edeceğini belirttiğini aktardı.

Bu rakam ve bahçe örneği, basın toplantısında paylaşılan üretici anlatımına dayanıyor; bağımsız olarak doğrulanmış bir zarar hesabı olarak değerlendirilmemeli.

Market fiyatı ile çiftçinin eline geçen para arasındaki uçurum

Özdağ’ın açıklamasında dikkat çeken bir diğer unsur, marketlerde kilogramı 60 TL seviyesinde olduğu belirtilen ürün ile üreticinin eline geçen fiyat arasındaki fark oldu.

Basın toplantısında aktarılan örnekte, toplama maliyetinin kilogram başına yaklaşık 4 TL olduğu, buna karşılık üreticiye ürün için kilogram başına 2 TL teklif edildiği ifade edildi.

Bu koşullarda çiftçinin hasat yapmak yerine ürününü ücretsiz dağıtmayı düşünmesi, tarımsal üretimin ekonomik sürdürülebilirliği açısından önemli bir soruyu gündeme getiriyor.

Üretici açısından mesele yalnızca ürün yetiştirmek değil; hasat işçiliğini, nakliyeyi, gübreyi, sulamayı, ilaçlamayı ve diğer giderleri karşılayabilecek bir satış fiyatına ulaşabilmek.

Üstelik üretici ürününü satamadığında yalnızca o sezonun gelirini kaybetmiyor. Bir sonraki üretim dönemi için gerekli finansmanı sağlamakta da zorlanabiliyor.

Narenciyede fiyat sorunu yeni değil

Adana’da narenciye fiyatlarına ilişkin daha önce yayımlanan sektör haberleri de üretici ile tüketici arasındaki fiyat farkına ve ihracat maliyetlerine dikkat çekmişti.

Dünya Gazetesi’nin 13 Ekim 2026 tarihli haberinde, Adana’da limonun bahçe fiyatının kilogram başına 5 TL’ye, mandalinanın ise 5–7 TL aralığına kadar gerilediği aktarılmıştı.

Haberde, yüksek nakliye maliyetlerinin ihracatı zorlaştırdığı ve ürünlerin bir bölümünün bahçelerde beklediği belirtilmişti.

Benzer şekilde, 5 Ekim 2026 tarihli bir sektör haberinde, Adana’da erkenci mandalinanın bahçede kilogram başına 8–10 TL seviyelerinde alıcı bulurken marketlerde 34–46 TL aralığında satılabildiği bildirilmişti.

Bu veriler farklı tarihlere ve piyasa koşullarına ait. Dolayısıyla doğrudan aynı ürünün, aynı gün ve aynı kalitedeki fiyatları gibi değerlendirilmemeli.

Ancak haberler, narenciye üreticisinin karşı karşıya kaldığı fiyat baskısının tek bir örnekle sınırlı olmadığını gösteriyor.

Fiyat farkının tamamını ticari kâr olarak değerlendirmek de doğru olmaz. Hasat, işçilik, tasnif, ambalaj, nakliye, depolama, fire ve perakende giderleri nihai satış fiyatını etkiliyor.

Buna rağmen üreticinin maliyetini karşılayamadığı bir ürünü tüketicinin yüksek fiyatla satın alması, tedarik zincirinin işleyişinin araştırılmasını gerekli kılıyor.

İhracat, nakliye ve pazara erişim sorunu

Narenciye üretiminde yüksek rekolte tek başına ekonomik başarı anlamına gelmiyor. Ürünün zamanında toplanması, uygun koşullarda taşınması ve iç veya dış pazarda alıcı bulması gerekiyor.

Özellikle taze meyvelerde hasadın gecikmesi, ürünün kalitesinin düşmesi ve ek maliyetlerin ortaya çıkması risk oluşturabiliyor. İhracatın yavaşlaması veya nakliye maliyetlerinin yükselmesi de üreticinin pazarlık gücünü zayıflatabiliyor.

Adana’daki üreticilerin yaşadığı sorunların çözümü için şu soruların yanıtlanması önem taşıyor:

Üreticinin ürününü toplama maliyetini karşılayabileceği bir fiyatla satabilmesi için hangi önlemler alınabilir?

İhracat pazarlarına erişimi zorlaştıran lojistik maliyetleri nasıl azaltılabilir?

Üretici ile tüketici arasındaki fiyat oluşumu daha şeffaf hâle getirilebilir mi?

Satılamayan ürünlerin değerlendirilmesi ve gıda israfının önlenmesi için hangi mekanizmalar geliştirilebilir?

Üreticinin emeğinin karşılığını almasını sağlayacak sürdürülebilir bir tarım ve pazarlama modeli kurulabilir mi?

Bu soruların yanıtı yalnızca çiftçinin değil, gıda fiyatları nedeniyle bütçesi zorlanan milyonlarca tüketicinin geleceğini de ilgilendiriyor.

Tarımda başarı, yalnızca üretim miktarıyla ölçülemez

Türkiye’nin güçlü bir tarımsal üretim potansiyeline sahip olması, üreticinin her koşulda kazanç elde edeceği anlamına gelmiyor.

Üretim maliyetleri, alım fiyatları, pazara erişim ve dağıtım zincirinin işleyişi birlikte değerlendirilmek zorunda.

Çiftçi ürününü toplatmanın maliyetini karşılayamıyorsa, tüketici de aynı ürünü uygun fiyatla alamıyorsa burada yalnızca fiyat değil, üretimden tüketime uzanan sistemin işleyişi de tartışılmalıdır.

Ümit Özdağ’ın basın toplantısında aktardığı narenciye örneği, bu çelişkiyi yeniden gündeme taşıdı. Ancak kalıcı bir çözüm için tekil örneklerin yanı sıra üretici maliyetleri, hal fiyatları, market satış fiyatları, ihracat verileri ve aracılık giderlerinin karşılaştırmalı biçimde incelenmesi gerekiyor.

Çünkü mesele yalnızca bir limonun veya mandalinanın kaç liraya satıldığı değil.

Asıl mesele, çiftçinin ürettiği üründen geçimini sağlayabilmesi ve vatandaşın aynı ürüne ulaşabilmesidir.

Üretici emeğinin karşılığını alamaz, tüketici de gıdayı uygun fiyatla satın alamazsa tarımda sürdürülebilirlik ve gıda güvenliği birlikte sorgulanır.

Narenciye bahçelerinden yükselen bu soru, Türkiye’nin tarım politikaları açısından yanıt bekliyor: Üreten kazanamıyor, tüketici pahalıya alıyorsa çözüm nerede?

yilmazparlar@yahoo.com

Ümit Özdağ: A Fortune Rotting on the Branches, Yet 60 TL in the Markets!

Ümit Özdağ Touched the Bleeding Wound of Agriculture, Taking a Scalpel to Turkey’s Unhealed Wound… Producers Are Helpless, Consumers Are Victimized.

Farmers Cannot Afford to Harvest, Consumers Pay High Prices: Türkiye’s Citrus Crisis Puts Agricultural Economics Under the Spotlight

A striking example involving a 1,000-decare lemon and mandarin orchard in Adana has exposed the growing economic pressures facing farmers. The case, highlighted by Ümit Özdağ, has reignited questions about the widening gap between farm-gate prices and supermarket prices.

One of the most striking contradictions in Türkiye’s agricultural economy is once again making headlines: farmers are struggling to sell the crops they grow, while consumers continue to pay high prices for the same products in supermarkets.

On one side are farmers considering leaving their fruit unharvested because the cost of picking it exceeds the price they are offered. On the other are consumers forced to allocate an increasingly large share of their household budgets to basic food products.

Prof. Dr. Ümit Özdağ, leader of the Victory Party (Zafer Partisi), brought this issue into focus during his Turkish Nation press conference on November 5, 2026, sharing an account from Adana that illustrates the difficulties faced by citrus producers.

According to the account shared by Özdağ, a producer owning approximately 1,000 decares of lemon and mandarin orchards had reached a point where harvesting and selling the crop would increase his losses. The producer reportedly offered to share the orchard's location so that anyone willing could collect the fruit without damaging the trees.

According to the producer's account, distributing the fruit free of charge could be less costly than paying for harvesting and attempting to sell it. Özdağ stated that the producer estimated his potential loss at approximately 10 million Turkish lira if he proceeded with harvesting and sales.

These figures reflect the account presented during the press conference and have not been independently verified.

The Gap Between Supermarket Prices and What Farmers Receive

Another striking aspect of Özdağ's statement was the reported contrast between supermarket prices, said to be around 60 TL per kilogram, and the prices offered to producers.

According to the example presented at the press conference, harvesting costs were approximately 4 TL per kilogram, while the producer was reportedly offered only 2 TL per kilogram for the fruit.

Under such circumstances, the farmer may find it economically more reasonable to distribute the crop for free rather than harvest it at a loss.

The issue is not simply growing the fruit. Producers must also cover harvesting labor, transportation, fertilizers, irrigation, pesticides and other production expenses.

When farmers cannot sell their crops at a sustainable price, they risk losing not only their income for the current season but also the financial resources needed for the next planting and production cycle.

The Citrus Price Problem Is Not New

Agricultural and business news reports from Adana have previously highlighted the pressure on citrus producers, particularly the gap between orchard prices and retail prices, as well as the impact of export and transportation costs.

A report published by Dünya Gazetesi on October 13, 2026, indicated that lemon prices in Adana had fallen to around 5 TL per kilogram at the orchard level, while mandarin prices ranged between 5 and 7 TL. The report also highlighted transportation costs and difficulties in exporting the produce.

Another sector report published on October 5, 2026, stated that early-season mandarins were being sold at approximately 8–10 TL per kilogram at the orchard level, while supermarket prices ranged between 34 and 46 TL.

These figures relate to different dates and market conditions and should not be interpreted as simultaneous prices for identical products. Nevertheless, they illustrate the continuing economic pressure on citrus producers.

Not every difference between farm-gate and supermarket prices represents commercial profit. Harvesting, labor, sorting, packaging, transportation, storage, spoilage and retail operating costs all contribute to the final price.

However, when farmers cannot cover their production costs while consumers still face high retail prices, the functioning of the entire agricultural supply chain deserves closer examination.

Export Barriers, Transportation and Access to Markets

High agricultural production does not automatically translate into economic success. Crops must be harvested on time, transported under suitable conditions and sold in domestic or international markets.

For fresh fruit in particular, delays in harvesting can reduce product quality and create additional costs. Slower exports and rising transportation expenses can also weaken farmers' bargaining power.

The situation in Adana raises several important questions:

What measures can ensure that farmers receive prices sufficient to cover harvesting costs?

How can transportation and logistics costs that restrict access to export markets be reduced?

Can pricing throughout the supply chain, from producer to consumer, become more transparent?

What mechanisms can help utilize unsold crops and prevent food waste?

How can Türkiye establish a sustainable agricultural and marketing model that guarantees fair returns for producers?

Finding answers to these questions matters not only to farmers but also to millions of consumers struggling with rising food expenses.

Agricultural Success Cannot Be Measured by Production Alone

Türkiye's considerable agricultural potential does not necessarily mean that farmers can earn a sustainable income under all market conditions.

Production costs, purchasing prices, access to markets and the structure of distribution networks must be evaluated together.

If farmers cannot afford to harvest their crops, while consumers cannot purchase the same products at reasonable prices, the issue goes beyond pricing. It raises fundamental questions about the efficiency of the entire system, from production to consumption.

The citrus orchard example shared by Ümit Özdağ has brought this contradiction back into the public debate. However, a lasting solution requires a comprehensive assessment of production costs, wholesale market prices, supermarket prices, export figures and distribution expenses.

Because the real question is not simply how much a lemon or mandarin costs.

The real issue is whether farmers can earn a living from what they produce and whether consumers can afford to buy it.

When producers cannot receive a fair return for their labor and consumers cannot access food at reasonable prices, both agricultural sustainability and food security come under pressure.

The question emerging from Türkiye's citrus orchards is therefore one that agricultural policymakers must answer:

If farmers cannot make a living from their harvest and consumers must pay high prices, where is the solution?

yilmazparlar@yahoo.com